elwis@jid.pl

O tym, że Windows nie grzeszy wydajnością wiadomo od dawna. Widać to zwłaszcza na moim nieco starym sprzęcie, na którym nawet Windows XP z SP2 i antywirusem nie chodzi zbyt płynnie, na którym Linux pozwala oszczędzić bluzgania na sprzęt. Kolejną rzeczą która dostarczyła mi danych na temat wydajności obu systemów jest fajny FPS pod tytułem Nexuiz - Jak kiedyś próbowałem na Windowsie, niezależnie od ustawień grafiki, gra chodziła płynnie tylko do momentu w którym się pojawiał jakiś przeciwnik (czyli tak trochę kicha). Na każdym unix-like'u na którym próbowałem tej gry da się grać właściwie bez ścinania.

Dziś natomiast w newsletterze z gram.pl zauważyłem, że za 18 złotych można kupić World of Goo (swoją drogą, nie rozumiem ludzi, którzy kradną fajną taką grę mimo niskiej ceny). Patrzę na wymagania sprzętowe. Trochę kiepsko, bo one przewyższają mój sprzęt prawie dwukrotnie, na zalecane Pentium 4, 2GHz z 1GB RAM i kartą graficzną 128MB, AMD XP 1700+ (1GHz), 512 MB RAM i GeForce 2 to jednak trochę mało. Pomyślałem sobie, że i tak ściągnięcie demka nic mnie nie kosztuje. Tak też zrobiłem i się załamałem, bo gra chodzi wcale płynnie.

No nic, wracam do gry, bo zaczyna mnie wciągać. :)

Zapewne większość miłośników edytorów tekstów takich jak Vim, czy emacs, a także wyznawcy wyższości CLI nad GUI, przyzna, że klawiatura jest znacznie szybsza, a jeśli się człowiek przyzwyczai, wygodniejsza od myszki. Ciężko jednak wyeliminować z środowiska graficznego użycie myszy. Nic bardziej mylnego, mając odpowiednie narzędzia można bez problemu używać Xów bez myszki, ani jej emulacji. Pomijając kilka dziedzin, w których raczej myszkę ciężko zastąpić(u mnie chyba tylko edytor grafiki, GIMP). W tym artykule przedstawię zarządcę okien sterowanego klawiaturą - awesome.

Już bardzo dawno mysz zadomowiła się w systemach biurkowych. Nic dziwnego, przesuwanie okien "chwytając" je kursorem myszy i wciskanie nim przycisków jest bardzo intuicyjne. Być może gdyby nie wymyślono myszy, komputery nie byłby tak powszechne. Istnieje jednak pewna grupa ludzi myśli w trochę innych kategoriach. Owocem takiego myślenia jest pomysł na zarządzanie oknami bez użycia myszy.

Pierwszą, rzeczą jaka przychodzi na myśl(przynajmniej mi przyszła;)), słysząc o zarządcy okien sterowanym klawiaturą, to "Jak to, do cholery, możliwe?". Rozwiązanie jest bardzo proste. Wystarczy, że rozmieszczeniem i zmianą rozmiarów okien zajmie się program, pozostałe rzeczy można zrobić klawiaturą, nawet w "klasycznych" środowiskach. W praktykce wygląda to mniej więcej tak:

Wbrew pozorom istnieje dość sporo takich programów: ratpoison, Ion, wmii, dwm, awesome. W tym tekście skupię się na tym ostatnim. Myślę, że każdy sobie poradzi z instalacją tego programu(jeśli nie ma go w repo twojej dystrybucji :poszukaj na freshmeat), więc przejdę od razu do rzeczy.

Podobnie jak w przypadku większości programów open source, kluczem do sukcesu jest dobra konfiguracja, którą przeprowadzamy poprzez edycję pliku ~/.awesomerc . Jego struktura jest dość prosta i można bardzo łatwo ją zrozumieć, próbując przy niej majstrować i posiłkować się manem. Jednakże, aby ułatwić Ci sprawę, przedstawię mój plik konfiguracyjny awesome i pokrótce wyjaśnię, o co chodzi. Nie będę się wdawał w zbędne szczegóły, bo o co chodzi, każdy widzi. Chyba jedyny szczegół, jaki wypada nadmienić to występujący klawisz Mod4. Jego definicja jest kwestią konfiguracji X11, w najpopularniejszych u nas klawiaturach Microsoft będzie to logo Windows. Swoją drogą, bardzo fajnie, że znajduje on wreszcie jakieś logiczne zastosowanie. :)

Mój plik konfiguracyjny składa się z trzech sekcji(jest ich więcej, jednakże nie odczułem potrzeby zgłębiania ich zastosowania :)). Pierwszą z nich jest sekcja screen:

screen 0
{
    styles
    {
        normal
        {
            font = "sans 8"
            fg = "#dddddd"
            bg = "#444444"
            border = "#555555"
        }
        focus
        {
            fg = "#000000"
            bg = "#535d6c"
            border = "#535d6c"
        }
        urgent
        {
            fg = "#111111"
            bg = "#ff4500"
        }
    }
    tags
    {
        tag one { }
        tag two { }
        tag three { }
        tag four { }
        tag five { }
        tag six { }
        tag seven { }
        tag eight { }
        tag nine { }
    }
    layouts
    {
#        layout tile { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/tilew.png" }
#        layout tileleft { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/tileleftw.png" }
        layout tilebottom { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/tilebottomw.png" }
#        layout tiletop { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/tiletopw.png" }
#        layout max { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/maxw.png" }
#        layout spiral { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/spiralw.png" }
#        layout dwindle { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/dwindlew.png" }
#        layout floating { image = "/usr/share/awesome/icons/layouts/floatingw.png" }
    }
    statusbar mystatusbar
    {
        position = "top"

        taglist mytaglist
        {
            mouse
            {
                button = "1"
                command = "tag_view"
            }
            mouse
            {
                button = "1"
                modkey = {"Mod4"}
                command = "client_tag"
            }
            mouse
            {
                button = "3"
                command = "tag_toggleview"
            }
            mouse
            {
                button = "3"
                modkey = {"Mod4"}
                command = "client_toggletag"
            }
            mouse
            {
                button = "4"
                command = "tag_viewnext"
            }
            mouse
            {
                button = "5"
                command = "tag_viewprev"
            }
        }
        layoutinfo mylayoutinfo
        {
            mouse
            {
                button = "1"
                command = "tag_setlayout"
                arg = "+1"
            }
            mouse
            {
                button = "4"
                command = "tag_setlayout"
                arg = "+1"
            }
            mouse
            {
                button = "3"
                command = "tag_setlayout"
                arg = "-1"
            }
            mouse
            {
                button = "5"
                command = "tag_setlayout"
                arg = "-1"
            }
        }
        tasklist mytasklist{}
        iconbox logo
        {
            image = "/usr/share/awesome/icons/awesome16.png"
            mouse
            {
                button = "1"
                command = "spawn"
                arg = "exec xterm -e man awesome"
            }
        }
    }

Na samym początku mamy podsekcję styles, zostawiłem wartości domyślne. Dalej mamy podsekcję "tags". Zawiera ona listę tagów, czyli po prostu pulpitów.

Dalej, w kolejności jest podsekcja layouts. Opisuje ona sposoby rozmieszczania okien. Jak można zauważyć, owe sposoby definiuje się poprzez utworzenie odpowiedniego obrazka. Można również je przełączać(standardowo Mod4 + spacja), jednakże zakomentowałem wszystkie oprócz jednego, moim zdaniem najwygodniejszego układu, w którym główne okno(względnie okna) znajduje się u góry, a pozostałe, mniejsze są rozmieszczane poniżej. Szczerze powiedziawszy jest to nawet lepsze od tacki systemowej, bo nie zajmuje wiele miejsca, a za to przekazuje więcej informacji.

Dalej mamy sekcję "statusbar", dotyczącą cosia, w innych środowiskach zwanego panelem. Pozostawiłem wartości domyślne, bo w zasadzie nic poza listą tagów, listą layoutów i listą okien, nie jest mi na tyle potrzebne, żeby chciało mi się wystarczająco zagłębić w dokumentacji. :) Nie mam więc zegarka, jest to trochę problematyczne, ale rozwiązałem to uruchamiając na starcie xclocka, tak żeby pokazywał godzinę i datę w prawym-dolnym rogu. Dla mniej zaznajomionych w użyciu tego programu podaję wiersz polecenia dla cyfrowego zegara w formacie "dzień tygodnia, dzień.miesiąc.rok(2 cyfry) godzina:minuty", dla rozdzielczości 1280x1024:

xclock -geometry 170x30+1110+994 -d -twentyfour -strftime "%a,%d.%m.%y %H:%M"

Dalej mamy sekcję rules. Dotyczy ona wyjątkowych właściwości dla niektórych programów. W moim przypadku ogranicza się do wskazania, które okna mają "pływać", czyli nie podlegać layoutowi:

rules
{
    rule { name = "Gimp" float = true }
    rule { name = "MPlayer" float = true }
    rule { name = "Acroread" float = true }
    rule { name = "pinentry" float = true }
    rule { name = "xclock" float = true }
}

Ostatnią i chyba najważniejszą sekcją, jest sekcja keys, definiująca skróty klawiszowe:

keys
{
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "F1"
        command = "spawn"
        arg = "exec xfrun4"
   } 
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "F2"
        command = "spawn"
        arg = "ls .menu-items | awesome-menu -e \"exec ~/.menu-items/\""
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "F3"
        command = "spawn"
        arg = "mpc toggle"
    }
    key
    {
       modkey = {"Mod4"}
       key = "F4"
       command = "spawn"
       arg = "exec xterm -e \"mpc&&sleep 2\""
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "F5"
        command = "spawn"
        arg = "exec ario"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "Return"
        command = "spawn"
        arg = "exec ~/.menu-items/Terminal"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "space"
        command = "tag_setlayout"
        arg = "+1"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Shift"}
        key = "space"
        command = "tag_setlayout"
        arg = "-1"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "b"
        command = "statusbar_toggle"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "Right"
        command = "client_focusnext"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "Left"
        command = "client_focusprev"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Shift"}
        key = "Right"
        command = "client_swapnext"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Shift"}
        key = "Left"
        command = "client_swapprev"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "p"
        command = "tag_setmwfact"
        arg = "-0.05"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "o"
        command = "tag_setmwfact"
        arg = "+0.05"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "p"
        command = "tag_setncol"
        arg = "+1"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "o"
        command = "tag_setncol"
        arg = "-1"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "z"
        command = "tag_viewprev"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "x"
        command = "tag_viewnext"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4"}
        key = "m"
        command = "client_togglemax"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "Return"
        command = "client_zoom"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "space"
        command = "client_togglefloating"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "c"
        command = "client_kill"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "q"
        command = "quit"
    }
    key
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        key = "r"
        command = "restart"
    }
    key
    {
       modkey = {"Mod4"}
       key = "0"
       command = "tag_view"
    }
    keylist
    {
        modkey = {"Mod4"}
        command = "tag_view"
        keylist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
        arglist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
    }
    keylist
    {
        modkey = {"Mod4", "Shift"}
        command = "client_tag"
        keylist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
        arglist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
    }
    keylist
    {
        modkey = {"Mod4", "Control"}
        command = "client_toggletag"
        keylist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
        arglist = { 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 }
    }
}

Myślę, że nie trudno zrozumieć zapis. Jedynie komendy mogą być nieco nie jasne, dlatego wyjaśnię kolejne skróty:

1. Mod4+F1 - uruchamia xfrun4, czyli pochodzące z xfce4 "uruchom...". (byłbym wdzięczy jeśli ktoś by wskazał narzędzie tego typu spoza konkretnego środowiska).
2. Mod4+F2 - uruchamia menu awesome'a. Jak widać listę komend ustala się w wierszu polecenia. W tym przypadku owa lista składa się z dowiązań/skryptów utworzonych w katalogu ~/.menu-items .
3. Mod4+F3 - włącza/wyłącza muzykę(dla użytkowników MPD).
4. Mod4+F4 - wyświetla obecnie odtwarzany utwór(również dla MPD)
5. Mod4+F5 - uruchamia ario - mojego ulubionego klienta MPD.
6. Mod4+Enter - uruchamia terminal. Tu xterm z czarnym tłem i białą czcionką kurierową
7. Mod4+Space - następny layout. Zostawiłem tak na wszelki wypadek.
8. Mod4+Shift+Space - poprzedni layout
9. Mod4+b - włacza/wyłącza panel.
10. Mod4+Strzałka_w_lewo/Strzałka_w_prawo - skupia się na poprzednim/następnym oknie
11. Mod4+Shift+Strzałka_w_lewo/Strzałka_w_prawo - przenosi obecne okno o pozycję w lewo/prawo na liście otwartych okien, co skutkuje zmianą głównego okna.
12. Mod4+o/p - zwiększa/zmniejsza przestrzeń zajmowaną przez główne okno
13. Mod4+Control+o/p - zwiększa/zmniejsza liczbę kolumn w których układane są okna.
14. Mod4+z/x - przełącza na poprzedniego/następnego taga
15. Mod4+m - maksymizuje okno(i odwraca ten proces).
16. Mod4+Control+Enter - sprawia, że aktywne okno staje się głównym oknem
17. Mod4+Control+Space - włącza/wyłącza "pływanie" aktywnego okna.
18. Mod4+Control+c - zamyka okno.
19. Mod4+Control+q - zamyka awesome.
20. Mod4+Control+r - uruchamia ponownie awesome.
21. Mod4+0 - sprawia, że pokazywane są okna ze wszystkich tagów
22. Mod4+cyferki_1_-_9 - przełączają na kolejne tagi
23. powyższe z shiftem - przenosi okno na konkretnego taga
24. poprzednie z controlem - sprawia, że aktywne okno pojawi się również w konkretnym tagu(i odwraca ten proces).

To wszystko, taki stan rzeczy mnie w pełni satysfakcjonuje i sprawia, że niechętnie sięgam po gryzonia, w związku z czym programy też obsługuję klawiaturą, co z kolei sprawia, że pracuje się szybciej. W przyszłości być może będę drążył ten temat. :)

Ostatnio sporo eksperymentowałem z różnymi środowiskami - najpierw GNOME, a potem ciut za ciężkie na mój sprzęt(Athlon XP 1700+, 512MB RAM) KDE4, którego jedyną zaletą, moim skromnym zdaniem , jest Amarok. Trochę się poinstalowało śmiecia, więc stwierdziłem, że to dobry moment, żeby spróbować czegoś nowego. Postanowiłem wybrać Zenwalka. Przede wszystkim, że bazuje na slackware i korzysta z niesprawdzonego jeszcze przeze mnie XFCE, ale też hasło "Ever tried zen computing?" nie pozostało bez znaczenia. :)

Na początek instalacja. Tu nie ma się zbytnio nad czym rozpisywać. Instalator jak instalator. Tekstowy, a jednak w ładnej oprawie(framebuffer jak sądzę). Na tym etapie zdziwił mnie fakt iż system ten, podobnie jak poprzednio przeze mnie używany Arch, traktuje wszystkie dyski jako SCSI, co objawia się się nietypowymi nazwami urządzeń(/dev/sdxn i /dev/srn). Dalej jedyną ciekawostką jest ciekawie pomyślana konfiguracja LILO, przypominająca nieco tą z PLD, ale ta jednak jest trochę bardziej rozbudowana.

Potem przyszedł czas na pierwsze bootowanie. Co ciekawe na samym wstępie poczęstował mnie porcją kilku licencji do zaakceptowania(GNU/GPL, Adobe, Intel), a następnie uruchomił alsaconf i całkiem fajny, stworzony w ncurses menedżer użytkowników. Dalej już standard - gdm.

Całkiem ładny wygląd XFCE. Po małym przekonfigurowaniu, bardzo mi odpowiada.

W oczy też się rzuca bardzo dobra szybkość(mniej więcej na równi z Archem). W standardowym zestawie programów niestety nie ma kilku ważnych programów, więc zacząłem od netpkg, menedżera pakietów Zenwalka, a właściwie jego graficznej nakładki. Program wcale przyzwoity, prosty do bólu, nic dodać nic ująć. Szybko wyszukałem seamonkeya(niestety bez polskiej lokalizacji, którą trzeba było doinstalować w klasyczny sposób), następnie mpd, mpc i z braku gmpc, ario, którego wcześniej nie znałem(a szkoda). Mpdscribble niestety musiałem zainstalować ze źródeł, jak również samodzielnie musiałem napisać skrypt startowy dla mpd/mpdscribble, a takze konfigurację. W gruncie rzeczy nic trudnego. Gdy z głośników zaczęła się sączyć muzyka mogłem przejść do konfiguracji. Najpierw XFCE. Wszystko w porządku, tylko szkoda, że nie ma edytora motywów dla GTK. No nic, nauczę się je pisać przynajmniej. :)

Dalej zaskoczył mnie zestaw konfiguratorów zenwalka. Całkiem przyjemnie się ich używa. Szkoda, że kosztem braku /etc/rc.conf. Nie można mieć wszystkiego.

Następnie przyszedł czas na sterowniki NVIDIA. Tu pozytywne zaskoczenie, bo są źródła kernela (Archu jakoś nie mogłem ich znaleźć).

Podsumowując, Zenwalk to bardzo przyjemna, szybka dystrybucja, jak najbardziej pasująca do swojego motta. Większość konfiguracji da się załatwić konfiguratorami(oprócz mpd, cupsa, konfigurowanego przez przeglądarkę; sane, sudo i nvidia). Bardzo duży plus za menedżer pakietów. W jednym zdaniu, jeśli lubisz XFCE, chcesz szybkiego i prostego, a przy okazji całkiem łatwego, systemu to Zenwalk jest zdecydowanie dobrym pomysłem.

Ostatnio było trochę szumu na temat zależności portalu iTVP( choć innych też to dotyczy) od naszej ulubionej firmy i trudności odtwarzania jego zawartości pod innymi systemami niż Windows. Może zmienili to, a mi nic o tym nie wiadomo, ale problemu nie ma, bo wystarczy zainstalować mplayerplug-in. Aż dziwne, że o tym nie słyszałem oO